Vikihaber:Arşivleme politikası

Vikihaber, özgür haber kaynağı!
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Pictogram voting keep.svg
Konuşma balonu oku 2.svg
Bu sayfa Türkçe Vikihaber'in resmi politikalarından biridir. Sayfanın içeriği, uygulanması gereken bir standart olarak kullanıcılar tarafından benimsenmektedir. Sayfada değişiklik yapmadan önce, bu değişikliklerin kullanıcılardan onay aldığına emin olun. Uygun görmediğiniz bir madde varsa, tartışma sayfasında sebepleri ile açıkça belirtin.
Vikihaber Politika ve Yönergeler

Tarafsız bakış açısı
İçerik rehberi
Biçem rehberi

Hizmetliler
Bürokratlar

Akreditasyon politikası
Arşivleme politikası
Kaçınılması gereken kelimeler
Engelleme politikası
Kaynak gösterme
Çıkar çatışması
Telif hakkı
Anlaşmazlıkların giderilmesi
Silme politikası
Hızlı silme
Konu açıklamak için Vikihaber'i bölmeyin
Adil kullanım
Dosya kullanım politikası
Adlandırma kuralları
Özgün haber
Koruma politikası
Üç geri-dönüş kuralı
Kullanıcı adı

Görgü kuralları

Arşivleme politikası, Vikihaber'de bilhassa önemlidir; çünkü Vikihaber bir ansiklopedi değildir. Vikihaber'de sunulan haberler yazıldıkları ve yayınlandıkları tarihi yansıtırlar ve Vikihaber, haberin yayınlanmasından sonra meydana gelen ve öğrenilen olayları veya bilgileri kapsamaya çalışmaz.

Çünkü Vikihaber'de yayınlanan haberler kendi yayımlandıkları zamanla ilgili kaynak oluştururlar. Meta'daki proje açıklaması sayfası, haberlerin değişiklerden korunması gerektiği final aşamasını açıklar. Bu belgedeki yönergeler Vikihaber'deki arşivlenme aşamasını açıklar.

Genel açıklamalar[düzenle]

Tarih[düzenle]

Haberler, yayınlandıktan sonra, habere atılan tarih en az yedi günü geçince aşağıda belirtilen şekilde arşivlenmelidir. Yayınlanmasının ardından 36 saatten fazla zaman geçmiş olan haberlerde büyük çapta düzenlemeler yapılmamalıdır, bu kurala uyulmaması takdirinde hizmetliler koruma tarihini erkene alabilirler. Bazı koşullarda, haberlerin on günlükken uygulanan aşağıda belirtilen koruma öncesi işlemlerden geçmesi gerekmektedir.

Tarihler UTC ile belirtilmelidir[düzenle]

Tarih satırları haberin UTC zaman dilimiyle yayınlandığı tarihi belirtmelidir.

Tartşıma sayfaları korunmamalıdır[düzenle]

Haberlerin tartışma sayfaları korunmamalıdır. Arşivleme sonrası düzenlemeler haberin tartışma sayfasında yer almalıdır.

Arşivleme sonrası değişiklikler[düzenle]

Bir haber koruma altına alındıktan sonra, içerik, kaynaklar veya diğer ögeler değiştirilmemelidir. Haber yalnızca yazım ve noktalama yanlışları gibi içerik-dışı sorunlar sebebiyle, duruma göre değiştirilmelidir. Dilbilgisi konuları tartışılmalıdır ve tartışma sayfasında varılan fikir birliğine göre hareket edilmelidir. Değişiklik gereken yerleri bildirmek için Vikihaber:Hizmetli eylemi gereken yerler sayfasını kullanın.

Arşivleme öncesi işlemler[düzenle]

Arşivleme işlemi gerçekleştirecek olan hizmetiler arşivleyecekleri tüm haberleri okumalı ve gerekiyorsa yayın öncesi son düzenlemeleri yapmalılardır. Yukarıda belirtilen notlar gereğince, büyük çapta değişikliler yapılamaz ama aşağıda belirtilen denetimler büyük çapta yayın öncesi düzenleme gerektirebilir.

  • Sonradan yapılan değişiklikler geri alınmalıdır, bunun için haberi geçmişi habere {{yayınla}} etiketi konulmasının ardından 48 saat geçtikten sonra yapılan, yazım düzeltme gibi küçük değişiklikler hariç tüm değişiklikler geri alınmalıdır.
  • Etiketler silinmelidir, {{genişlet}} gibi. Bir haber korumaya alındığında genişletilmesi mümkün değildir dolayısıyla şablonun kalması mantıksızdır.
  • Satıriçi kaynaklar kaldırılmalıdır, fazlalık yapan viki bağlantıları da dahil. Tamamen kaçınılmaz bir durum söz konusu olmadığı sürece vikimedya siteleri dışında sitelere giden bağlantılar, haber metninin bulunduğu bölümden kaldırılmalıdır. Site dışı bağlantılar aşağıda listelenen bu üç kısıtlı kalmalıdır.
  • Sadece şu başlıklar: İlgili haberler, Kaynaklar ve Dış bağlantılar. Bu başlıkların dışında site dışı bağlantılar bulunmamalıdır. Ayrıca haberde bu başlıkların belirtilen sırada olmasına dikkat edilmelidir.
  • Tarih düzeni Gün Ay Yıl şeklindedir. Bu düzen diğer başlıklarda ve kaynaklarda da aynı şekilde olmak zorundadır. Yine de eğer bir haber zaten haberin tamamında kullanılan ve kolay anlaşılabilen, tekdüze bir tarih düzenine sahipse düzeni değiştirmek zorunlu değildir, ama tercihen önerilir.
  • Kategoriler görünürde olmayan bir yere yazılmalıdır.
  • Kaynaklar yeniden eskiye doğru sıralanmalıdır ve tüm kaynakların dili {{kaynak}} sayfasında açıklandığı gibi belirtilmelidir.
  • {{Arşiv}} etiketi haberin sonuna eklenmelidir ve kategoriler tarafından takip edilmelidir, isteğe bağlı olarak {{yayınla}} ve {{arşiv}} etiketini aynı satıra koyabilirisiniz. Diğer Vikihaber sitelerine giden bağlantılar (interviki) en sona konulmalıdır.

Haber düzeni[düzenle]

Uzun açıklamalara girişmeden kısaca, bir haberin vikikod düzeni tutarlı olmalıdır.

  • Tarih şablonu. Tarih şablonu genelde bir satır boşlukla devam eder. Ama tarih satırı şablonu özgün haberlerde kullanıldığında mekan belirtilince veya bir bilgi kutusu, resim veya başka bir şablon tarafından tarih şablonuyla ilk paragraf arasındaki bir satır boşluğun işgal edilmesiyle istisnalar olabilir.
  • Resimler ve diğer görseller. Bunlar haberler bütünleştirilmeye çalışıldığında paragrafların arasındaki boş satırlara konulur. Resimlerden sonra/önce konulan fazladan boş satırlar haber görüntülendiğinde kötü görünebilir.
  • Bölüm başlıkları. Eğer bir haberin alt başlıklara bölünüyorsa bu başlıklar H3 derecesinde olmalıdır (yani şu şekilde: === Başlık ===), standart haber başlıkları H2 derecesindedir; ==İlgili haberler==, ==Kaynaklar== ve ==Dış bağlantılar==. Bu başlıklar her zaman belirtilen sırada olmalıdır, başlıklar bu sırayla kendi içeriğimize site dışı bağlantılardan daha önemli olduğu belirtmektedir.
  • Özgün haberler. Özgün etiketi == Kaynaklar == başlığının ardından konmalıdır. Etiketten önce veya sonra satır boşluğu bırakılmamalıdır.
  • Yayınla. {{yayınla}} etiketi kaynaklardan sonra bir satır boşluk bırakılarak konulmalıdır, sonraki satıra {{arşiv}} etiketi (tercihen yayınla etiketiyle aynı satıra da konulabilir) ve daha sonra da kategoriler.
  • Kategoriler and interviki bağlantıları haber içindeki en son şey olmalıdır. Kategorilerin ardından bir satır boşluk bırakılmalı ve en sona interviki bağlantıları yerleştirilmelidir.

Arşivlenecekler[düzenle]

10/11/2018 ve bu tarihten önceki haberler arşivlenmelidirler. (Tazele):